4857 sayılı İş Kanunu, işyerinde en az bir yıl çalışmış olan işçiye yıllık ücretli izin hakkı tanır; bu hak, işçinin kıdemine göre değişen sürelerle kanunda güvence altına alınmıştır.
Yıllık İzin Süreleri
İş Kanunu m. 53 uyarınca, hizmet süresine göre yıllık izin süreleri şu şekildedir:
- 1 - 5 yıl (5 yıl dahil) arası kıdem: 14 gün
- 5 yıldan fazla, 15 yıldan az kıdem: 20 gün
- 15 yıl ve daha fazla kıdem: 26 gün
On sekiz yaşından küçük ve elli yaşından büyük işçiler için bu süre en az 20 gündür.
İzin Kullanma Usulü
Yıllık izin, işverenin yönetim hakkı çerçevesinde belirlediği zamanlarda kullandırılır; ancak izin, işçinin talebi ve işverenin uygun gördüğü bir zaman diliminde, kural olarak kesintisiz kullandırılmalıdır. Tarafların anlaşmasıyla izin bölümler halinde de kullanılabilir, ancak bölümlerden birinin on günden az olmaması gerekir.
Kullanılmayan İzinlerin Ücrete Dönüşmesi
Yıllık izin, çalışırken nakit olarak talep edilemez; iş sözleşmesi devam ederken sadece izin olarak kullanılabilir. Ancak iş sözleşmesi herhangi bir nedenle sona erdiğinde, o tarihe kadar kullanılmamış izin sürelerinin karşılığı, son ücret üzerinden hesaplanarak izin ücreti olarak işçiye ödenir (İş Kanunu m. 59). Bu alacak, işten ayrılış nedeninden (istifa, haklı/geçerli/haksız fesih) bağımsız olarak doğar.
Zamanaşımı
Kullanılmayan izin ücreti alacağı da diğer işçilik alacakları gibi 5 yıllık zamanaşımı süresine tabidir; bu süre iş sözleşmesinin sona erdiği tarihten itibaren işlemeye başlar.
Sonuç
Yıllık izin hakkı, işveren tarafından kullandırılmasa dahi ortadan kalkmaz; iş sözleşmesinin sona ermesiyle birlikte nakde dönüşür. İşten ayrılırken kullanılmamış izin günlerinin doğru hesaplanması, unutulmaması gereken bir alacak kalemidir.
Lawyer Services'in Dilekçe Oluştur aracıyla izin ücreti alacağınız için kaynak destekli bir dilekçe hazırlayabilirsiniz.