Türk Medeni Kanunu, evlilik birliği içinde ve boşanma sonrasında farklı amaçlara hizmet eden birden fazla nafaka türü öngörür.
Tedbir Nafakası
Boşanma veya ayrılık davası devam ederken, dava sonuçlanana kadar eşlerin ve varsa çocukların geçimini sağlamak amacıyla hükmedilen geçici bir nafaka türüdür (TMK m. 169). Dava süresince, ihtiyacı olan eş ve velayet kendisine bırakılmamış olsa dahi çocuklar lehine hükmedilebilir.
İştirak Nafakası
Boşanmadan sonra, velayet kendisine verilmeyen ebeveynin, çocuğun bakım, eğitim ve giderlerine katılmak üzere ödediği nafaka türüdür (TMK m. 182, m. 329). Çocuk ergin olana (18 yaşını dolduruncaya) kadar devam eder; ergin olduktan sonra eğitimine devam ediyorsa bu süre uzayabilir.
Yoksulluk Nafakası
Boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek olan taraf, kusuru daha ağır olmamak kaydıyla, diğer taraftan mali gücü oranında süresiz olarak yoksulluk nafakası isteyebilir (TMK m. 175). "Süresiz" olması, ömür boyu değişmez anlamına gelmez; nafaka alacaklısının evlenmesi, taraflardan birinin ölümü veya alacaklının yoksulluğunun ortadan kalkması gibi hallerde nafaka kendiliğinden sona erer ya da kaldırılması istenebilir.
Nafaka Miktarı Nasıl Belirlenir?
Nafaka miktarı, nafaka yükümlüsünün mali gücü ile nafaka alacaklısının ihtiyaçları arasında bir denge gözetilerek belirlenir. Sabit bir yüzde veya formül yoktur; tarafların gelir düzeyi, malvarlığı, diğer bakmakla yükümlü olduğu kişiler ve genel yaşam standartları birlikte değerlendirilir.
Nafakanın Artırılması/Azaltılması
Nafakaya hükmedildikten sonra tarafların ekonomik koşullarında önemli bir değişiklik olması halinde, nafakanın artırılması veya azaltılması davası açılabilir (TMK m. 176). Uygulamada nafaka miktarları çoğunlukla yıllık olarak TÜFE oranında güncellenecek şekilde hükmedilir.
Sonuç
Nafaka, tarafların somut ekonomik durumuna göre şekillenen, kanunda kesin bir formülü bulunmayan bir taleptir. Talep edilecek/itiraz edilecek nafaka miktarının makul gerekçelerle desteklenmesi büyük önem taşır.
Lawyer Services'in Dilekçe Oluştur aracıyla nafaka talebinizi içeren dilekçenizi hazırlayabilirsiniz.